Cách vệ sinh bàn phím máy tính đúng cách

Bàn phím dùng mỗi ngày là nơi gom vụn bánh, bụi mịn và tóc rơi vào khe phím nhiều nhất trên bàn làm việc. Cách vệ sinh bàn phím máy tính đúng cách không khó. Nhưng làm sai vài bước nhỏ, như xịt nước trực tiếp lên phím hay không tắt máy trước, lại dễ làm hỏng thiết bị hơn là để bụi bẩn thêm vài ngày. Bài này GOTA hướng dẫn từng bước, kèm cách vệ sinh bàn phím laptop và bàn phím cơ riêng, vì hai loại này cần lưu ý khác nhau.

Trước khi lau: tắt nguồn rồi đổ hết bụi và vụn ra ngoài

Bước tắt nguồn hay bị bỏ qua nhất, nhưng lại quan trọng nhất. Với bàn phím rời cắm dây hoặc không dây, rút dây cắm, hoặc tắt công tắc nguồn và rút đầu thu USB ra trước khi lau. Với laptop, tắt máy hẳn chứ không chỉ để chế độ ngủ, rồi rút sạc nếu đang cắm. Việc này tránh gõ nhầm phím trong lúc lau, làm máy thực hiện lệnh ngoài ý muốn. Quan trọng hơn, nó tránh chập điện nếu có chút hơi ẩm lọt vào bên trong. Sau khi tắt nguồn, đổ bụi và vụn ra trước khi lau ướt bất cứ chỗ nào — phần lớn bụi và vụn thức ăn nằm giữa các phím, chứ không nằm trên mặt phím. Với bàn phím rời, cầm nghiêng rồi lắc nhẹ để vụn rơi ra theo trọng lực. Với laptop, gập màn hình gần khép lại, lật nghiêng máy rồi lắc tương tự, để tránh vụn rơi vào các khe khác trên thân máy. Dùng một chiếc chổi quét vi tính có lông mềm để quét dọc theo khe giữa các phím, đi từ trong ra ngoài. Với góc kẹt mà chổi không lùa tới, có thể dùng tăm bông khô đưa nhẹ vào khe rồi rút ra. Tránh ấn mạnh xuống dưới phím.

Lau bề mặt phím bằng khăn ẩm nhẹ, không xịt trực tiếp

Đây là bước dễ làm sai nhất. Không xịt bất kỳ dung dịch nào trực tiếp lên bàn phím, kể cả khi máy đã tắt. Chất lỏng có thể chảy xuống dưới phím và vào bo mạch bên trong. Thay vào đó, làm ẩm nhẹ một chiếc khăn mềm rồi vắt cho gần khô hẳn, chỉ còn hơi ẩm chứ không ướt tay khi sờ vào. Sau đó lau từng cụm phím theo một chiều. Với khe hẹp giữa các phím và viền bàn phím, dùng góc khăn gấp nhỏ lại để lau, thay vì cố nhét cả khăn vào khe. Nếu bàn phím dính vết bẩn cứng đầu như cà phê khô, lau lại vài lượt bằng khăn hơi ẩm thay vì chà mạnh một lần. Chà mạnh dễ làm mòn chữ in trên phím.

Bàn phím cơ: chỉ tháo phím khi bạn có dụng cụ và đã ghi nhớ vị trí

Bàn phím cơ dùng từng phím rời gắn trên switch, nên vệ sinh sâu được tới mức tháo hẳn từng phím ra lau. Đây là điều bàn phím thường không làm được. Nhưng chỉ tháo phím khi có đủ hai thứ. Một là dụng cụ gắp phím, gọi là keycap puller, để không làm cong chân phím. Hai là một tấm ảnh chụp lại toàn bộ bố cục phím trước khi tháo. Nhiều bàn phím cơ có phím không đối xứng hoặc layout tuỳ biến, tháo xong quên vị trí sẽ rất mất thời gian lắp lại đúng chỗ. Tháo từng phím, ngâm rửa riêng phần keycap bằng nước nếu cần, không ngâm phần switch và mạch bên dưới. Lau khô hoàn toàn trước khi lắp lại. Không dùng vật nhọn không chuyên dụng để cạy phím, vì dễ làm gãy chân phím hoặc xước switch bên dưới.

Để khô hoàn toàn trước khi bật máy, và vệ sinh định kỳ

Sau khi lau, để bàn phím khô tự nhiên ở nơi thoáng ít nhất vài chục phút. Đừng vội cắm lại hoặc bật máy ngay để kiểm tra. Với tần suất dùng hằng ngày, quét bụi khe phím khoảng một lần một tuần là đủ. Lau bề mặt bằng khăn ẩm khoảng một lần một tháng cũng đủ giữ bàn phím sạch, mà không cần tháo rời thường xuyên.

Lỡ đổ nước hoặc cà phê vào bàn phím: xử lý ngay các bước sau

Nếu chẳng may đổ nước, cà phê hay bất kỳ chất lỏng nào lên bàn phím, tốc độ xử lý trong vài giây đầu quan trọng hơn mọi bước sau đó.

Tắt máy ngay lập tức, không chờ lưu file hay tắt theo trình tự bình thường.
Rút dây nguồn. Với laptop pin liền, chỉ cần rút sạc và tắt nguồn; với pin rời được thì tháo pin ra luôn.
Lật ngược bàn phím hoặc nghiêng laptop theo hướng chất lỏng chảy ra ngoài, thay vì để chất lỏng thấm sâu thêm vào trong.
Dùng khăn khô thấm phần chất lỏng còn đọng lại trên bề mặt. Không lắc mạnh máy.
Để máy khô tự nhiên hoàn toàn, tối thiểu một ngày, ở nơi thoáng khí. Không dùng máy sấy tóc ở nhiệt độ cao để sấy nhanh, vì hơi nóng có thể làm hỏng linh kiện bên trong.
Sau khi khô, nếu máy không lên nguồn bình thường hoặc một số phím không ăn, mang đến nơi sửa chữa kiểm tra thay vì tiếp tục dùng.

Chuẩn bị sẵn dụng cụ trước khi cần

Mẹo nhỏ từ GOTA: giữ sẵn một chiếc chổi quét vi tính và một chiếc khăn mềm riêng trong ngăn bàn. Việc này tiện hơn nhiều so với đi tìm lúc bàn phím đã bẩn. Cùng lúc vệ sinh bàn phím, bạn có thể lau luôn miếng lót chuột, vì đây cũng là chỗ tích bụi và mồ hôi tay không kém. Nếu cần thêm các loại chổi quét khác cho bàn làm việc, GOTA có nhóm sản phẩm chổi để bạn xem thêm nhé.

Bàn làm việc gọn gàng còn cần đủ bút, giấy, sổ và dụng cụ nhỏ. Bạn có thể xem các nhóm văn phòng phẩm của GOTA để gom một lần cho cả phòng.